Өзбекстанда медициналык кызматкерлер ар бир алдын ала аныкталган онкологиялык ооруу үчүн сыйлык алышат. Бул тууралуу өлкө президенти Шавкат Мирзиёев 5-февралдагы жыйында билдиргендигин Фергана сайты маалымдады.
Мамлекет башчы кардиологиялык, эндокринологиялык жана онкологиялык оорууларды алдын алуу иштериндеги кемчиликтерди белгиледи.
Өткөн жылы онкологдордун каттоосунда турган адамдардын дээрлик жарымына дарттын себеби кеч коюлган. Жалпысынан облусттук жана райондук ооруканалар ооруунун профилактикасына көбүрөөк убакыт бөлүүнүн ордуна “качан оорусаң – ошондо дарылай баштайбыз” деген принцип менен иштешет. Көпчүлүк врачтарда ооруган адамдар үчүн так диагностика жана дарылоо үчүн технологиялык картасы жок, ал эми айрым медициналык протколдор эскирип калган.
Мирзиёев үч жыл мурда онкологиялык ооруулууларга химиятерапия жана таргеттик терапия үчүн 29 аталыштагы дарыларды бере башташкандыгын эске салды. Бирок айрым учурларда бул дарылар бюджеттен жетиштүү каражат бөлүнгөндүгүнө карабастан өз убагында камсыздалбагандыгы белгилүү болду. Натыйжада айрым ооруулуулар аларды дарыканалардан он эсе жогору баада сатып алууга мажбур болушууда.
«Бул фармацевтердин оюну! Болгондо да онкологияда гана эмес. Мындай фактылар эндокринологияда да, кардиологияда да, тез жардам кызматында да жетиштүү», — деди президент.
Ал Башкы прокуратурага онкологиялык дарыларды, импорттоочуларды, дарыканаларды, чекене сатуучуларды жана башка баардык дары-дармек менен байланышкан адамдардын ишмердүүлүгүн иликтеп, дарынын 17 түрү боюнча камсыз кылууну үзгүлтүккө учураткан фактыны аныктап, тиешелүү жазаны колдонууну тапшырды.
Саламаттык сактоо министрлигинин алдына айлап кампаларда жаткан дарыларды текшерип, бул маселеде тартипти орнотууну, ошондой эле мамлекет тарабынан сатып алынган дарылардын ачык маршруттук системасын камсыздоону, «буюртмачы — сатып алуучу – сатуучу — ооруулуу» чынжырчасын иретке келтирүү тапшырмасы берилди.
Мындан ары эл арасындагы тобокелчилик тобуна кирген жүрөк-кантамыр, онкологиялык жана эндокринологиялык ооруулар системасынын скрининги өзгөрөт. Атап айтканда скрининг үчүн түздөн түз республикалык кардиология, эндокринология жана онкология борборлору жооп беришет.
Бир жумадан кийин көчмө текшерүүлөр жүргүзүлө баштайт. Ар бир алдын ала аныкталган онкологиялык ооруу үчүн медициналык бригадалар эксперименталдык тартипте 1-майдан тартып Кашкадарья облусунда башталып, 2025-жылы бул практика Өзбекстандын башка аймактарында да ишке ашмакчы.
Саламаттык сактоо министрлигине жана анын Долбоордук кеңсесине чет элдик эксперттерди катыштыруу менен эскирген клиникалык протоколдорду жана стандарттарды эл аралык эрежеге ылайык түзүп чыгуу тапшырылды. Үй-бүлөлүк врачтарга жеңил оорууларды дары менен эмес, иммунитетти жогорулаткан, дене тарбия көнүгүүсү жана фитотерапия менен дарылоого үйрөтүүнүн маанилүүлүгү белгиленди.
Жакында «Электрондук поликлиника», «Электрондук оорукана» жана «Электрондук медкарта» системасы ишке киргизилет. Кепилдик пакетине кирген дарылар электрондук рецептин негизинде берилет. Электрондук багыттар системасына облусттук ооруканалар да кошулат.
Саламаттык сактоо министрлигине баардык бош орундарды онлайн-платформада жайгаштырып, кызматкерлерди жумушка алууда ачык-айкындуулукту камсыз кылуу тапшырылды.
Мамлекет башчы энелер менен наристелердин өлүмүнө да өзүнчө токтолду.
«Ар бир эне менен баланын өлүмү эми өзгөчө кырдаал катары каралып, тергөө иштери тиешелүү негизде жүргүзүлөт», — деди Мирзиёев.
Президент саламаттык сактоо министрлигинин алдына төрөт үйлөрүн заманбап жабдык менен камсыздап, боюнда бар жана жаңы төрөгөн аялдардын ден соолугун чыңдоону, акушер жана медициналык айымдарды кошумча даярдоо тапшырмаларын койду.


















