Eurasiatoday
Шейшемби, 17-Ноябрь, 2026
KG | RU | KZ
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу
No Result
View All Result
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу
No Result
View All Result
Eurasiatoday
KG | RU | KZ
No Result
View All Result

Кабырларга күмбөз куруунун Ислам шариятындагы өкүмү

  • Эксперттин пикири
  • 13.07.2024 10:06

Loading

Ушул жумада президент Садыр Жапаров маркумдарга эстелик коюуну, анын тегерегин тосуп алууну токтотуу боюнча кайрылуу жасады жана эски мүрзөлөрдүн ордун керектүү максатта иштетүү тууралуу тиешелүү мамлекеттик мекемеге тапшырма берди. Көзү өтүп кеткен адамдын сөөгү коюлган жерге эстелик тургузуу туурабы? Ислам дининде бул тууралуу эмне деп айтылат. Ушул маселенин тегерегинде дин аалымы Олжобай Алимбеков Фейсбуктагы барагына өз оюн төмөндөгүдөй жазган:

“Мээримдүү жана Ырайымдуу Алла Тааланын ысымы менен баштаймын.
Бүткүл ааламды жок жерден жараткан, ошонун буйругу менен таң атып да, күн баткан Алла Таалага чексиз шүгүрлөр жана мактоолор болсун.

Бизге туура жолду көрсөтүп, жашоосу баардык адамзатына өрнөк болгон, пайгамбарлардын төрөсү жана урматтуусу Мухаммад пайгамбарыбызга (Ага Алланын саламы жана тынчтыгы болсун) салам жана дубалар болсун.

Тема боюнча

Римде XIII кылымдагы мунара жарым-жартылай кулап түштү

Римде XIII кылымдагы мунара жарым-жартылай кулап түштү

05.11.2025

Орто Азияда эзелтеден элибизге Кудайдын шариятын ачыктап, түшүндүрүп келген, улуу ханафий аалымдарыбыздын кабырларга күмбөз куруу – Ахлу сунна жолундагы, Ханафий мазхабында берилген өкүмдөрүн ачыктап, өз тилибизде түшүндүрүп берүүнү туура көрдүм.

Биздин мазхаб башчыбыз имам Абу Ханифа ( Алла аны рахматына алсын) кабырларга күмбөз курууну макүрөө көрөт эле. Жөн гана бир белги койсо жетиштүү болот деген.
(Бадаиъ Ассанаиъ 1/320)
Улуу ханафий аалымы Имам Аттахавий айтты:
«Аллейс ( Алла аны рахматына алсын) айтты:

«Кабырларга күмбөз куруу – мусулмандардын үрп-адатынан эмес, балким, бул амал християндардын жоругунан…»». (Мухтасар ихтилаф Аль-уламаа 1/407). Демек, кабырларга күмбөз куруу – мусулмандардын амалдарынан эмес, балким башка диндегилердин амалдарынан экендиги ачык болду.

Улуу ханафий аалымы Аль-Касаний ( Алла аны рахматына алсын) айтты: «Кабыр – төөнүн өркөчүндөй, бир аз дөңсөө гана кылынат. Аны тегиздеп салбайт».

Имам Ибрахим Аннахаъиден баяндалат: Ага пайгамбарыбыздын ( Ага Алланын саламы жана тынчтыгы болсун) кабырын көргөн адам кабар берди дейт: Пайгамбарыбыздын (Ага Алланын саламы жана тынчтыгы болсун) жана Абу Бакрдын ( Алла андан ыраазы болсун) жана Умардын ( Алла андан ыраазы болсун) кабырлары – жерден бир аз гана көтөрүлүп, төөнүн өркөчүндөй болуп турганын айтып берген.(Бадаиъ Ассанаиъ 1/320)

Имам Алкасаний ( Алла аны рахматына алсын) дагы айтты: «Кабырларга мрамор таштардан же ылайдан күмбөз куруу – арамга жакын макүрөө амалдардан. Себеби бул нерседен пайгамбарыбыз ( Ага Алланын саламы жана тынчтыгы болсун) тыйган».

Жаабирден ( Алла андан ыраазы болсун) баяндалат: «Пайгамбарыбыз ( Ага Алланын саламы жана тынчтыгы болсун) кабырларга күмбөз куруудан тыйды». (Сахих Муслим 1/407 ).

Мухит Аль-Бурхани китебинин автору Бурхан Аддин Аль-Бухарий Аль-Ханафий айтты: Бухара шейхтери айтышты:

«Кабыр – төөнүн өркөчүндөй, жерден бир карыш же андан бир аз көбүрөк эле көтөрүлөт.
Кабырдан казылып алынган топурак жетиштүү болот. Башка жактан топурак алып келбейт». (Аль-Мухит Аль-Бурханий 2/192.Залкар ханафий аалымы Мухаммад Махрус Аль-Ханафий төмөндөгү суроого мындай деп жооп берген:

Суроо: Кабырларды мрамор же баалуу таштар же цемент жана башка нерселер менен күмбөз куруунун өкүмү эмне?

Жооп:

Бул нерсенин баары күнөө, себеби, бул нерседен пайгамбарыбыз ( Ага Алланын саламы жана тынчтыгы болсун) тыйган. (Аль-Ийдоох ва Аль-Баян 1/227). Имам Ашшурунбулалий Аль-Ханафий айтты:
«Кабыр – жерден бир карыш гана көтөрүлүп, топурак үйүлөт. Кабырдан чыккан топуракка башка топурак кошуу макүрөө болот». (Миннату Аль-Фаттах (2/389).

Имам Ашшурунбулалий Аль-Ханафийдин сөзүнө, устазыбыз шейх доктор Салах Абу Аль-Хааж түшүндүрмө берип мындай дейт: «Бизде, Ханафийлерде, кабырдын үстүнө бир карыш же андан бир аз өйдөрөөк топурак үйүү – сүннөт болуп эсептелет. Ал төөнүн өркөчүндөй болот жана пайгамбарыбыздын ( Ага Алланын саламы жана тынчтыгы болсун) берекелүү кабыры да мына ушундай».
(Миннату Аль-Фаттах (2/389).

Имам Ашшурнбулалий ( Алла аны рахматына алсын) айтты: «Сулуулук үчүн кабырга күмбөз куруу – арам болот».

Имам Шейхи Заада айтты: «Кабырдын баш жагына белги иретинде таш койсо жана ага бир нерсе жазса да дурус».

Бирок, кабыр ээсинин атын жазуу макүрөө.( Мажмаъ Анхаар 1/187).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Корутунду

1. Азыркы мезгилдегидей кабырларга күмбөздөрдү куруу – шариятка каршы келет.

2. Кабырдын үстүнө өзүнөн чыккан гана топурак үйүлөт.

3. Кабыр белгисиз болуп кетпөөсү үчүн бир белги койсо, шарият уруксат берет (таш же ушул сыяктуу башка бир нерсе).

4. Мезгил өтүп, кабыр эскиргенде, ал жерди иштетүүгө берүүгө ыңгайлуу болуусу үчүн, күмбөз куруу – дурус эмес.

5. Кабырларга кымбат баалуу таштар менен күмбөз куруу – ысырап болот.

6. Кымбат баалуу таштар менен күмбөз куруу – кабыр ээсине эч кандай пайда алып келбейт.

7. Кабырларга күмбөз куруу – мусулмандардын сыпаттарынан эмес.

8. Кабырларга сулуулап күмбөз куруу – арам.

9. Күмбөз курууга кеткен акчаны, кабыр ээсинин атынан кайрымдуулук кылуу – кабыр ээсине сооп ( пайдалуу ) болот.

10. Күмбөз курууну токтотуунун бирден-бир жолу – мамлекет башчысынын буйрук берүүсү. Адамдарга аны аткаруу милдеттүү болот.

Алимбеков Олжобай,
Бишкек шаары
11/07/2024.

ПоделитьсяTwitterWhatsApp
Tags: кабырмаркуммүрзөэстелик
Подпишитесь и получайте новости первыми​
FACEBOOK
INSTAGRAM
YOUTUBE

Тектеш жаңылыктар

Ош шаарында Алишер Навоинин эстелиги тургузулду

Ош шаарында Алишер Навоинин эстелиги тургузулду

12.12.2025
Римде XIII кылымдагы мунара жарым-жартылай кулап түштү

Римде XIII кылымдагы мунара жарым-жартылай кулап түштү

05.11.2025
Жапаров менен Токаев Бишкекте “Достуктун алтын көпүрөсү” эстелигин ачышты

Жапаров менен Токаев Бишкекте “Достуктун алтын көпүрөсү” эстелигин ачышты

23.08.2025
Рим шаарында залкар жазуучу Чыңгыз Айтматовдун эстелиги орнотулду

Рим шаарында залкар жазуучу Чыңгыз Айтматовдун эстелиги орнотулду

03.03.2025
Ош шаарынын мэри калаадагы мүрзөлөрдү сыртка чыгарууну сунуштады

Ош шаарынын мэри калаадагы мүрзөлөрдү сыртка чыгарууну сунуштады

27.02.2025
Жетилик, кыркылык деп мал союуга болбойт. Муфтият маркумду акыркы сапарга узатуу эрежелерин камтыган фатва чыгарды

Жетилик, кыркылык деп мал союуга болбойт. Муфтият маркумду акыркы сапарга узатуу эрежелерин камтыган фатва чыгарды

21.02.2025
И. Масалиев: Лениндин эстелигинин алынышы тарыхый катачылыкка жол берет

И. Масалиев: Лениндин эстелигинин алынышы тарыхый катачылыкка жол берет

16.01.2025
Лениндин эстелигин алуу сунушу. Дайырбек Орунбеков депутатка жооп берди

Лениндин эстелигин алуу сунушу. Дайырбек Орунбеков депутатка жооп берди

16.01.2025
Астанада Алишер Навоинин эстелиги ачылды

Астанада Алишер Навоинин эстелиги ачылды

09.08.2024

Биздин Facebook


Eurasia Today

Башкы жаңылыктар

Ирандын ТИМ башчысы Омандын султаны менен жолугушту

Ирандын ТИМ башчысы Омандын султаны менен жолугушту

17.11.2026
Айзенкот: Нетаньяху Израилдин премьер-министри кызматында бир мүнөт да калбашы керек

Айзенкот: Нетаньяху Израилдин премьер-министри кызматында бир мүнөт да калбашы керек

16.11.2026
Эксперт: АКШнын Иранды кургактыктан курчоо аракети ишке ашпай турган план

Эксперт: АКШнын Иранды кургактыктан курчоо аракети ишке ашпай турган план

13.11.2026
АКШда дизель отунунун запасы 23 жылдагы эң төмөнкү деңгээлге түштү

АКШда дизель отунунун запасы 23 жылдагы эң төмөнкү деңгээлге түштү

13.11.2026
2026-жылы Афганистандын университеттерине бир да кыз кабыл алынган эмес: өлкө аял адистерсиз калуу коркунучунда

2026-жылы Афганистандын университеттерине бир да кыз кабыл алынган эмес: өлкө аял адистерсиз калуу коркунучунда

13.11.2026
Пезешкиан: Американын коркутуу жолу менен дипломатия жүргүзүүгө аракет кылып жатканы — уят көрүнүш

Пезешкиан: Американын коркутуу жолу менен дипломатия жүргүзүүгө аракет кылып жатканы — уят көрүнүш

13.11.2026

Валюталар курсу

Экономика

Евразия өлкөлөрү Ирандын демилгесин колдоду: Исламабадда согушту токтотууга чакырышты

Евразия өлкөлөрү Ирандын демилгесин колдоду: Исламабадда согушту токтотууга чакырышты

17.11.2026
Кытайдан Кыргызстанга күйүүчү майдын алгачкы партиясы темир жол аркылуу жеткирилди

Кытайдан Кыргызстанга күйүүчү майдын алгачкы партиясы темир жол аркылуу жеткирилди

28.10.2026
Bloomberg: Хуситтердин чабуулдары Сауд Арабиясынын туризм, транспорт тармагына жана инвестициялык планына сокку урду

Bloomberg: Хуситтердин чабуулдары Сауд Арабиясынын туризм, транспорт тармагына жана инвестициялык планына сокку урду

28.10.2026
Өкмөт күйүүчү-майлоочу майларды субсидиялоону 31-декабрга чейин улантат. Андан кийин эмне болот?

Өкмөт күйүүчү-майлоочу майларды субсидиялоону 31-декабрга чейин улантат. Андан кийин эмне болот?

27.10.2026
Иран менен Пакистандын чек арасында банктык жана бажылык чектөөлөрдөн улам жүк ташуу токтотулду

Иран менен Пакистандын чек арасында банктык жана бажылык чектөөлөрдөн улам жүк ташуу токтотулду

24.10.2026
АКШнын Иран экономикасынын кыйрашы тууралуу билдирүүсү чындыкка дал келбейт

АКШнын Иран экономикасынын кыйрашы тууралуу билдирүүсү чындыкка дал келбейт

19.10.2026
Eurasia Today @eurasiatoday_ru
214 подписчиков

Новости, аналитика и репортажи: Иран, Центральная Азия, Россия. Сложное — просто, важное — интересно.

Подписаться в Telegram
  • Башкы
  • Борбор Азия
  • Дүйнө
  • Илим
  • Коом
  • Маданият
  • Саясат
  • Экономика
  • Дин
  • Спорт
  • Туризм
  • Сүрөт
  • Видео
© 2023 Eurasiatoday.
Бардык укуктар корголгон.
Сайттын эски версиясы

"EURASIA TODAY" сайтынын материалдарын колдонуу жана көчүрүү булакка шилтеме берүү аркылуу гана мүмкүн. Текст, фото, аудио жана видеоматериалдарды пайдалануу редакциянын макулдугу менен гана ишке ашырылат.

No Result
View All Result
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу

"EURASIA TODAY" сайтынын материалдарын колдонуу жана көчүрүү булакка шилтеме берүү аркылуу гана мүмкүн. Текст, фото, аудио жана видеоматериалдарды пайдалануу редакциянын макулдугу менен гана ишке ашырылат.