Иран Ислам Республикасы өнүккөн өлкөлөр менен бирге өзүнүн “мега илим” инфраструктурасын кеңейтүүдө жана өлкөнүн туруктуу өнүгүүсүнүн алкагында Россия менен биргеликте PIK долбооруна активдүү катышууда.
Бул тууралуу Ирандын Атомдук энергия боюнча уюмунун жетекчисинин орун басары Жавад Карими Сабет Россияда өткөн Бүткүл дүйнөлүк жаштар фестивалынын алкагында “Мега илим инфраструктуралары” темасында сүйлөгөн сөзүндө билдирди.
Аталган масштабдуу иш-чара 1-7-март аралыгында Россиянын Сириус федералдык аймагында өтүп, ага дүйнөнүн 190 мамлекетинен келген 20 миңден ашык жаш лидерлер катышты. Алар спорт, медиа, илим, бизнес, ыктыярчылык, кайрымдуулук, билим берүү, маданият, бизнес жана башка тармактардын өкүлдөрү болуп саналат.
Ал өз сөзүндө технологиянын өнүгүү тарыхына токтолуп, адамзат коомунун технологиялык өнүгүү тарыхы технология эч качан бүтпөй турганын көрсөткөнүн, ал бир толкундан экинчи толкунга өтүп, ар бир толкунда маданий, экономикалык, инфраструктуралык жана социалдык жактан белгилүү бир өзгөчөлүктөр кеңири жайыларын белгиледи.
Анын айтымында, Иран технологиянын азыркы толкунуна өзгөчө көңүл буруу зарылдыгын түшүнүп, азык-түлүк коопсуздугу, айлана-чөйрөнү коргоо, саламаттыкты сактоо, дарылоо жана акырында өлкөдө туруктуу өнүгүүнү камтыган түрдүү тармактардын сандык жана сапаттык деңгээлин жогорулатуу үчүн өлкөдө мега-илимий инфраструктураны түзүүгө гана аракет кылбастан, ошондой эле мындай долбоорлорго жигердүү катышууну күн тартибине чоң олуттуулук менен киргизген жана PIK долбооруна мүчө болуу да да ушул тармакта.
PIK реактору – Россиянын «Илим» улуттук долбоорунун алкагында ишке ашырылган мега илим долбоорлорунун бири. Ал нейтрондорду, нейтрондук нурланууну изилдөөгө, микродүйнө объектилерин изилдөөгө, ошондой эле башка көптөгөн фундаменталдык жана прикладдык илимий багыттарды өнүктүрүүгө арналган. Иран 2023-жылы Санкт-Петербургдагы Б. П. Константинов атындагы өзөктүк физика институтунда PIK реакторунун базасында синхротрондук, нейтрондук жана лазердик изилдөөлөр боюнча эл аралык борбордун курамына кирген.
