Ирандын айланасындагы чыңалуу жана Ормуз кысыгы аркылуу жеткирүүлөргө болгон коркунучтар шартында авиаотундун баасынын өсүшү дүйнөлүк авиацияга, саякаттарга жана экономикага олуттуу таасир эте баштады.
Бул тууралуу The Guardian басылмасы жазды.
Адистердин баамында, отун тартыштыгы күтүлбөйт, бирок анын баасы кескин жогорулады: акыркы эки айда авиаотундун баасы дээрлик эки эсеге өстү. Чыңалуу тез азайса да, жеткирүүлөрдү толук калыбына келтирүү бир нече айга созулушу мүмкүн.
Баалардын өсүшү авиакомпаниялардын ишине да таасирин тийгизүүдө. Lufthansa 20 миңге жакын каттамды кыскартарын жарыялады, Spirit Airlines ишин токтотту, ал эми Virgin Atlantic жана International Airlines Group тарифтердин жогорулашы тууралуу билдиришти. Хеджирлөө механизмдери да чыгымдардын өсүшүн толук жаба албай жатат.
Жүргүнчүлөрдүн жүрүм-туруму да өзгөрүүдө: алар брондоону кийинкиге калтырып, кыска каттамдарды тандап, ири аэропортторго артыкчылык бере башташты. Узун аралыктагы учуулар кымбаттап, ишенимдүүлүгү төмөндөп жатат.
Отундун кымбатташы жалпы экономикага да таасир этет, анткени мунай глобалдык товар бойдон калууда. Өзгөчө энергия ресурстарын импорттоого көз каранды өлкөлөр, мисалы Улуу Британия, ошондой эле өнүгүп жаткан экономикалар көбүрөөк жабыркайт. Бул жерлерде баалардын өсүшү айыл чарбасына да таасир этиши мүмкүн.
Ошол эле учурда бул кризис альтернативалуу технологияларга өтүүнү тездетиши мүмкүн. Бул синтетикалык отун, суутек кыймылдаткычтары жана учактардын натыйжалуураак конструкциялары тууралуу, анын ичинде Rolls-Royce тарабынан иштелип жаткан долбоорлорду камтыйт. Бирок жогорку баа негизги тоскоолдук бойдон калууда, айрыкча салттуу отун тарыхый жактан 1944-жылдагы Чикаго конвенциясы сыяктуу эл аралык келишимдер менен колдоого алынган.
Эксперттердин пикиринде, узак мөөнөттө авиация жеткиликтүүлүгү төмөндөшү мүмкүн, ал эми суроо-талап кыска сапарларга бурулат. Ошол эле учурда «жашыл» авиацияга өтүү тезирээк жүргөнү менен, бул процесс бир нече жылдарды талап кылып, олуттуу экономикалык чыгымдар менен коштолот.


















