Өзбекстандын Мектепке чейинки жана мектепте билим берүү министри Хилола Умарованын айтымында, учурда өлкөдө 6 миңден ашуун мугалим үстөктөрдү эске алуу менен 1000 доллар айлык алышат. Ал эми министрдин орун басары Темур Комилов бардык мугалимдердин мындай айлык акысын “утопиялык” деп атады.
28-августта Ташкенттин Алмазар районундагы 298-мектепте мектепке чейинки жана мектепте билим берүү министри Хилола Умарованын катышуусунда маалымат жыйыны болуп өттү.
Эмне үчүн көпчүлүк мугалимдер убада кылынган миң доллар айлык маянаны дагы эле ала албай жатышат деген суроо коюлду. Жооп катары министр мындай сумманы 6 миңден ашык мугалим алып жатканын жана бул сан жыл сайын өсүп жатканын айтты.
6000 мугалим системадагы билим берүү кызматкерлеринин жалпы санынын 1,1%ын түзөт.
«Жалпысынан мугалимдердин айлыгын жогорулатуу биз үчүн абдан маанилүү. Эми бул боюнча Каржы министрлиги менен биргеликте иштеп жатабыз. Категориялык тесттер жакында өткөрүлгөнүн белгилегим келет. Белгилүү болгондой, президентибиз тарабынан ар кандай категорияларга кошумча каражат бөлүү, башкача айтканда, айлык маянаны жогорулатуу боюнча буйруктар болгон жана ушундай иштер жүрүп жатат. Бирок айына миң доллардан жогору алган мугалимдерибиз да бар деп айта алам.
Ар бир багыттын өзүнүн KPI (негизги натыйжалуулук көрсөткүчтөрү – ред.) бар, ошого жараша бизде да мектепке чейинки жана мектептик билим берүү системасындагы мугалимдерибизге коюлган бир катар талаптар бар. Мисалы, категориясы жогору болсо, айлык маянасы көтөрүлөт. Ал эми алыскы аймактар тууралуу айта турган болсок, анда бул 100 пайыздык премиум. Мугалим окуучуларды олимпиадага даярдаса, ага кошумча сыйлык да берилет. Мугалимдерди аттестациялоого каражаттар бөлүнүп, эл аралык сертификатка ээ болгон мугалимдерибиздин саны жылдан жылга көбөйүүдө.
Мурда министрдин фонду деген жок болчу, азыр түзүлдү. Андан экзамендерди ийгиликтүү тапшырган мугалимдерибизге 5 миллион сум кошумча каражат бөлүнөт. Бул, албетте, стимул. Эч кандай чектөө жок: 1000 адам же 2000», – деди Умарова.
Жыйынга катышып жаткан каржы министринин орун басары Темур Комилов айлык акынын аздыгынын себебин түшүндүрдү.
«Мектеп жана мектепке чейинки билим берүү мекемелеринин мугалимдеринин эмгек акысын төлөөгө айына 3,5 триллион сум жумшалат. Жогоруда айтылгандай, 6 миңге жакын [мугалимдер] 10 миллион сумдан ашык айлык алышат. Мындан тышкары 3 миллион сумдан 6 миллион сумга чейин айлык алган мугалимдердин саны 250 миң адамга жакындап баратат. 3-4 миллион сумдук аз айлыкка келсек, ачуу болсо да бир жагдайды эске алалы: жалпысынан 434 миң мугалимдик маяна менен 537 миң мугалим иштейт. Мындан тышкары, алардын арасында атайын орто билимдүү адамдар, пенсионерлер ж.б. Башкача айтканда, бул жерде эмгек акы санга жараша болот, муну да эске алуу керек.
Бирок ар бир адам айына миң доллар алат деген ой утопия. Эгерде бир мугалимдин айлыгын жок дегенде 1 миллионго көтөрсөк, жылына 7 триллион сомдон ашык каражат сарпталат», – деди Комилов.
Маалымат үчүн айта кетсек, 2023/24-окуу жылынын башында Өзбекстанда жалпы орто билим берүү уюмдарында сабак берген мугалимдердин саны 547,7 миң адамды түзгөн.
2024-жылдын биринчи жарым жылдыгынын жыйынтыгы боюнча билим берүү кызматкерлеринин орточо айлык номиналдык эмгек акысы 3,5 миллион сумду түздү.
19-июнда президент менен болгон жолугушууда жогорку жана биринчи категориядагы мугалимдердин айлыгын көтөрүү сунушталган.
Президенттин 12-августтагы жарлыгына ылайык, 1-сентябрдан тарта пенсиялар жана жөлөкпулдар 15%, бюджеттик мекемелердин кызматкерлеринин эмгек акысы 1-октябрдан тарта 10%, мугалимдер менен медицина кызматкерлеринин эмгек акысы 15%га көтөрүлөт.



















