Eurasiatoday
Дүйшөмбү, 16-Ноябрь, 2026
KG | RU | KZ
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу
No Result
View All Result
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу
No Result
View All Result
Eurasiatoday
KG | RU | KZ
No Result
View All Result

М. Мырзабаев: «Палестина – үстү ачык түрмө»

  • ТОП жаңылыктар
  • 24.04.2023 08:20

Loading

Жыл сайын Ыйык Рамазан айынын акыркы жума күнү бүткүл дүйнө жүзүндө Эл аралык Аль-Кудс күнү белгиленип келет – бул Ирандын диний коомчулугу тарабынан демилгеленген палестина элинин көзкарандысыздыгы үчүн болгон күрөшүнө тилектештик күн.

Бүгүнкү күндө бул маселе мурдагыдан да маанилүү жана көйгөйлүү болууда. Анткени бир гана палестина элине карата зордук-зомбулук эмес, ошондой эле Израилдин өзүнүн ичиндеги саясий тирешүүлөр да күч алып жатат.

Жакында эле бул аймакта дагы бир чыр-чатак орун алды. «Аль-Акса» мечитинде Ыйык Рамазан айына карабастан кечки намаз учурунда Израиль аскерлери палестиналыктарга зомбулук көрсөтүштү. Куранда Иерусалим мааниси боюнча исламдын үчүнчү ыйык жайы  катары эсептелет.

Тема боюнча

Ж. Кулубаев АКШнын мамкатчысы менен санкция жана визалык чектөөлөр маселелерин талкуулады

Ж. Кулубаев АКШнын мамкатчысы менен санкция жана визалык чектөөлөр маселелерин талкуулады

20.10.2026

Бул  тирешүү азырынча болгону кандайдыр бир майда көрүнүш катары эсептелген менен кийинчерээк окуя андан ары курчуп кетиши мүмкүн.

Палестина кайрадан эл аралык коомчулукту израилдик аскерлердин ыйык жайга басып кирүүсүн айыптоо менен Жакынкы Чыгыштын көңүл борборунда болууга аракет кылууда.

Белгилей кетүүчү жагдай, 4-апрелден 5-апрелге караган түнү израилдик полиция Иерусалимдеги Аль-Акса мечитине кирип барган.

Мындай кезектеги баскынчылыктын себебин Израиль мечиттин ичине палестиналык жаштар чогулуп алып, 5-6-апрелде иудейлердин Храмга чокунуу үчүн бара турган жолун торошу мүмкүн деп билдирди. Бул тирешүүнүн натыйжасында израиль аскерлери палестиналыктарды граната жана газ баллон менен аткылашып, бир нечеси жабыр тартты.

“Евразия Тудей” маалымат агенттиги 14-апрелде Аль-Кудс күнүнө карата Кыргызстандагы белгилүү дин таануучулардын, эксперттердин катышуусунда тегерек стол өткөрдү. Алардын бири, теолог, “Ислам изилдөө илимий институтунун” директору Маметбек Мырзабаев буларга токтолду:

– Менин оюмча Палестина маселеси мусулмандардын кайсы бир бөлүгүнүн гана маселеси эмес. Ошон үчүн бул көйгөй ушул күнгө чейин чечилбей келет. Орусча айтканда “Моя хата с краю” же мага жакшы болсо болду деген мамиле болбош керек.Ошондуктан бул жалпы эле мусулмандардын, мусулман өлкөлөрүнүн маселеси. Буга чейин эмне үчүн Палестина ушундай күчсүз абалга келди? Себеби мусулман мамлекеттери өздөрү менен өздөрү болуп, тилектештигин көрсөтө алышкан жок. Кыргыз элинде “Бөлүнсөң бөрү жеп кетет”,- дейт. Бөлүнүп жүрүп ушул ахывалга келдик. Бул биринчиси.

Экинчи мен айта турган нерсе, Палестиналыктардын маселеси геосаясый жактан колдонулбаш керек. Себеби көп мамлекеттер Палестина маселесин көтөрөт, бирок өзүнө ылайыктуу жагдайда колдонот. Реалдуу бир Палестинага жардам бергендери деле жок. Кандай жардам берет? Мисалы, ошол эле гуманитардык жардам же болбосо геосаясый жактан Палестина элинин мамлекетин куруу боюнча олуттуу кадамдар ташталбайт, колдоо көрсөтүлбөйт деген сөз. Андыктан бул маселеде айтылган сөз менен жасалган иштин ортосунда айырма бар. Бул жагдай качан гана бири-бирине дал келсе, натыйжа болот. Сөз жүзүндө колдоо оңой, бирок иш жүзүндө колдоо кыйын.

Үчүнчүсү мындай, мусулман дүйнөсү Палестина маселесин чечиш үчүн биринчи кезекте Палестинанын күчтүү болушу шарт эмес. Алгач мусулман мамлекеттер экономикалык, геосаясат жагынан күчтүү болуш керек. Ошондо гана бир эле палестиналыктардын эмес, жалпы эле мусулмандардын кызыкчылыгын геосаясый деңгээлде коргой алат. Андыктан менин оюмча, биринчиден мусулман мамлекеттер өздөрү күчтүү болуш керек. Тилекке каршы азыркы учурда мусулман мамлекеттери өздөрү күчсүз. Ошондуктан бирдиктүү позицияны кармана албайт. Дал ушул жагдайдан улам Палестина маселесинде белгилүү бир позицияны кармана албайт, көз каранды. Бул маанилүү маселе. Ошондуктан менин оюмча, бул маселени биринчи кезекте мусулман мамлекеттери күчтүү болгондо гана чече алат. Мусулман мамлекеттери күчтүү болгондо гана сөздөрү угумдуу болгон. Ошол учурларда гана буга чейин дүйнөлүк деңгээлде өздөрүнүн айткандарын аткарып келишкен. Азыр мусулман мамлекеттир күчсүз болгондуктан бирөөсү оңду, бирөөсү солду карап калган. Керек болсо мусулман мамлекеттеринин бирдиктүү позициясын мындай коёлу, өздөрүнүн арасында да араздашуу бар. Ошондо гана Палестина, Аль-Акса боюнча белгилүү бир жыйынтыкка жетет деген ойдомун.

Ооба, мусулман мамлекеттеринин башын бириктирген Ислам кызматташтык уюму бар. Өткөндө чогулду, жакында дагы чогулабыз деп атышат. Бирок салмагы жок болуп жатпайбы. Мисалы, Иерусалимди борбор катары таанууда деле позициялары ар түрдүү болду. Себеби мусулман мамлекеттери биринчиден эркин эмес, экинчиден экономикалык жактан күчтүү эмес. Башка жакка көз каранды. Эгер бири-бирине көз каранды болсо деле жаман эмес. Тилекке каршы сыртка көз каранды. Бири оң уюлга көз каранды болсо, экинчиси сол уюлга көз каранды. Биримдиктин жоктугунун да себеби ошол. Мисалы, Европа союзунун ич ара анча-мынча пикир келишпестиктери болгон менен бирдиктүү позициясын билдире алат. Айтсак, Франция революциясынан кийин экономикалык жактан өнүгүүгө багыт алып, ошонун тегерегинде бириге алды. Идеолгияны ыр деп койсок болот. Курсагың ток болсо гана ырдайсың. Ошондуктан диний маселе менен алектенүү экономикалык жактан өнүгүүнүн натыйжасында болот. Радикализация да экономикалык маселелердин чечилбегендигинин идеологиялык жол менен чечилүүсүнүн айтылышы. Айтор, мусулман мамлекеттеринин экономикалык маселеси чечилгенде гана Палестина жана башка көйгөйлөрү чечилет деген пикирдемин.

Жакында Аль-Акса мечитине кол салынышы Израиль мамлекетинин Палестинаны провокация кылуусунун эң оңой жолу деп эсептеймин. Мисалы, Европа мамлекеттеринде Ыйык Куранды өрттөп жатпайбы. Бул мусулмандардын жинине тийүү болсо, Палестина маселесинде да Израиль тараптын кандайдыр бир деңгээлдеги ички саясый маселесин чечүүсү болуп саналат. Эгер байкасак, Израилде жергиликтүү же башка шайлоолор жакындаганда Палестинада ар кандай чагымчылдык аракеттерди көбөйтөт. Ошондуктан Палестина, Кудс маселеси Израилдин колундагы бир чагымчылдык кылуучу куралга айланды. Алардын Палестина маселесин чечүү максаты жок. Палестинанын экинчи аты – үстү ачык түрмө. Израилге үстү ачык түрмө керек. Бул биринчиден, мусулман дүйнөсүнө карата курал. Экинчиден, ички жана тышкы саясатында керек жагдай. Мисалы, шайлоо учурундагы ураандарын карасак деле канчалык деңгээлде бул жагдай колдонулгандыгын көрөбүз.

ПоделитьсяTwitterWhatsApp
Tags: Аль-КудсКыргызстанМаметбек МырзабаевПалестинатегерек стол
Подпишитесь и получайте новости первыми​
FACEBOOK
INSTAGRAM
YOUTUBE

Тектеш жаңылыктар

Кыргызстан менен Иран инновациялар жана жогорку технологиялар чөйрөсүндөгү кызматташтыкты кеңейтүүнү талкуулады

Кыргызстан менен Иран инновациялар жана жогорку технологиялар чөйрөсүндөгү кызматташтыкты кеңейтүүнү талкуулады

22.10.2026
Ж. Кулубаев АКШнын мамкатчысы менен санкция жана визалык чектөөлөр маселелерин талкуулады

Ж. Кулубаев АКШнын мамкатчысы менен санкция жана визалык чектөөлөр маселелерин талкуулады

20.10.2026
Садыр Жапаров Никол Пашинян менен кыргыз-армян кызматташтыгын талкуулады

Садыр Жапаров Никол Пашинян менен кыргыз-армян кызматташтыгын талкуулады

17.10.2026
Барак Обама: Израиль палестиналыктар өз жеринен кетпей турганын кабыл алышы керек

Барак Обама: Израиль палестиналыктар өз жеринен кетпей турганын кабыл алышы керек

16.10.2026
«Хафиз Ширазинин поэзиясы — адамзаттын руханий казынасы»: Бишкекте улуу перс акынын эскерүү иш-чарасы өттү. Сүрөт

«Хафиз Ширазинин поэзиясы — адамзаттын руханий казынасы»: Бишкекте улуу перс акынын эскерүү иш-чарасы өттү. Сүрөт

14.10.2026
Садыр Жапаров менен Сердар Бердымухамедов кыргыз-түркмөн мамилелерин өнүктүрүүнүн келечегин талкуулашты

Садыр Жапаров менен Сердар Бердымухамедов кыргыз-түркмөн мамилелерин өнүктүрүүнүн келечегин талкуулашты

09.10.2026
Бишкекте Палестина элине колдоо максатында «Halal Bazaar» жарманкеси өттү. Сүрөт

Бишкекте Палестина элине колдоо максатында «Halal Bazaar» жарманкеси өттү. Сүрөт

08.10.2026
Садыр Жапаров иш сапар менен Түркмөнстанга барат

Садыр Жапаров иш сапар менен Түркмөнстанга барат

07.10.2026
Кыргызстан – Оман кызматташтыгы талкууланды

Кыргызстан – Оман кызматташтыгы талкууланды

06.10.2026

Биздин Facebook


Eurasia Today

Башкы жаңылыктар

Айзенкот: Нетаньяху Израилдин премьер-министри кызматында бир мүнөт да калбашы керек

Айзенкот: Нетаньяху Израилдин премьер-министри кызматында бир мүнөт да калбашы керек

16.11.2026
Эксперт: АКШнын Иранды кургактыктан курчоо аракети ишке ашпай турган план

Эксперт: АКШнын Иранды кургактыктан курчоо аракети ишке ашпай турган план

13.11.2026
АКШда дизель отунунун запасы 23 жылдагы эң төмөнкү деңгээлге түштү

АКШда дизель отунунун запасы 23 жылдагы эң төмөнкү деңгээлге түштү

13.11.2026
2026-жылы Афганистандын университеттерине бир да кыз кабыл алынган эмес: өлкө аял адистерсиз калуу коркунучунда

2026-жылы Афганистандын университеттерине бир да кыз кабыл алынган эмес: өлкө аял адистерсиз калуу коркунучунда

13.11.2026
Пезешкиан: Американын коркутуу жолу менен дипломатия жүргүзүүгө аракет кылып жатканы — уят көрүнүш

Пезешкиан: Американын коркутуу жолу менен дипломатия жүргүзүүгө аракет кылып жатканы — уят көрүнүш

13.11.2026
Иран Ормуз кысыгында АКШнын MQM-170 дронун кармап алганын билдирди. Видео

Иран Ормуз кысыгында АКШнын MQM-170 дронун кармап алганын билдирди. Видео

29.10.2026

Валюталар курсу

Экономика

Кытайдан Кыргызстанга күйүүчү майдын алгачкы партиясы темир жол аркылуу жеткирилди

Кытайдан Кыргызстанга күйүүчү майдын алгачкы партиясы темир жол аркылуу жеткирилди

28.10.2026
Bloomberg: Хуситтердин чабуулдары Сауд Арабиясынын туризм, транспорт тармагына жана инвестициялык планына сокку урду

Bloomberg: Хуситтердин чабуулдары Сауд Арабиясынын туризм, транспорт тармагына жана инвестициялык планына сокку урду

28.10.2026
Өкмөт күйүүчү-майлоочу майларды субсидиялоону 31-декабрга чейин улантат. Андан кийин эмне болот?

Өкмөт күйүүчү-майлоочу майларды субсидиялоону 31-декабрга чейин улантат. Андан кийин эмне болот?

27.10.2026
Иран менен Пакистандын чек арасында банктык жана бажылык чектөөлөрдөн улам жүк ташуу токтотулду

Иран менен Пакистандын чек арасында банктык жана бажылык чектөөлөрдөн улам жүк ташуу токтотулду

24.10.2026
АКШнын Иран экономикасынын кыйрашы тууралуу билдирүүсү чындыкка дал келбейт

АКШнын Иран экономикасынын кыйрашы тууралуу билдирүүсү чындыкка дал келбейт

19.10.2026
Иранда өтүүчү мал чарбачылыгы жана канаттууларды өстүрүү боюнча көргөзмөгө 16 өлкө катышат

Иранда өтүүчү мал чарбачылыгы жана канаттууларды өстүрүү боюнча көргөзмөгө 16 өлкө катышат

15.10.2026
Eurasia Today @eurasiatoday_ru
200 подписчиков

Новости, аналитика и репортажи: Иран, Центральная Азия, Россия. Сложное — просто, важное — интересно.

Подписаться в Telegram
  • Башкы
  • Борбор Азия
  • Дүйнө
  • Илим
  • Коом
  • Маданият
  • Саясат
  • Экономика
  • Дин
  • Спорт
  • Туризм
  • Сүрөт
  • Видео
© 2023 Eurasiatoday.
Бардык укуктар корголгон.
Сайттын эски версиясы

"EURASIA TODAY" сайтынын материалдарын колдонуу жана көчүрүү булакка шилтеме берүү аркылуу гана мүмкүн. Текст, фото, аудио жана видеоматериалдарды пайдалануу редакциянын макулдугу менен гана ишке ашырылат.

No Result
View All Result
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу

"EURASIA TODAY" сайтынын материалдарын колдонуу жана көчүрүү булакка шилтеме берүү аркылуу гана мүмкүн. Текст, фото, аудио жана видеоматериалдарды пайдалануу редакциянын макулдугу менен гана ишке ашырылат.