Eurasiatoday
Шейшемби, 17-Ноябрь, 2026
KG | RU | KZ
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу
No Result
View All Result
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу
No Result
View All Result
Eurasiatoday
KG | RU | KZ
No Result
View All Result

Иранда чыгаан акын Фирдоуси эскерилүүдө

  • Батыш Азия, Маданият
  • 13.05.2024 17:31

Loading

Жыл сайын 15-майда Иранда перс адабиятынын жана поэзиясынын жана да Иран элинин мартабасын көтөргөн даанышмадардын бири, улуу акын Абулкасым Фирдоусинин эскерүү жана аны менен карат фарси тилинин күнү белгиленип келет.

Фирдоуси 920-940 жылдар аралыгында Тус шаарына жакын Хорасанда, дыйкандын үй-бүлөөсүндө жарык дүйнөгө келип, 1020-жылы көзү өткөн.

Абулкасым Фирдоуси иран элинин эң улуу эпостук чыгармасы деп эсептелген “Шахнаме” башкача айтканда “Шахтар китеби” поэтикалык эпосун 35 жыл жазган. Фирдоуси өзүнүн шедеври менен перс маданиятын жана адабиятын сактап калуу үчүн маанилүү иш жасай алган. Эпостун автору өмүрүн перс тилине арнап, түбөлүктүү чыгарма жаратууга болгон аракетин жумшаган.

Тема боюнча

Аракчинин АКШнын коргоо министринин дарегине айткан шылдыңы: Тарыхтан сабак алгыла!

Аракчинин АКШнын коргоо министринин дарегине айткан шылдыңы: Тарыхтан сабак алгыла!

17.11.2026

Иран элинин “Шахнаме” эпосу кыргыз элинин улуттук байлыгы болгон “Манас” эпосуна окшош эң көлөмдүү ыр түрүндө жазылган чыгарма болуп саналат. «Шахнаме» китебин белгилүү тарыхчы, акын Баяс Турал кыргыз тилине которуп, китеби жарык көргөнүн белгилей кетүү керек.

“Шахнаме” эпосу 60 миң бейттен туруп, анда адамдын ички дүйнөсүн, ак менен караны, атак менен абийир, жакшылык менен жамандыктын, суйүү менен жек көрүүнүн, күн менен түндүн, достук менен кастыктын, өмүр менен өлүмдүн, жеңиш менен жеңилүүнүн ортосундагы талыкпас күрөшүүнү баяндап, мекенге болгон сүйүүгө, баатырлык, тайманбастык жана адилеттүүлүкө көбүрөөк басым жасалган.

Шахнаме чыгармасы – табияттын ажайып кооздугун, падышалардын тарыхын, баатырлардын эрдигин сүрөттөө менен өзгөчөлөнгөн абдан жакшы стилде жазылган чыгарма. Шахнаме өзүнө жогорку этикалык жана моралдуу маанини камтып, автордун ченде жок данышман экенин далилдейт.

Жыл сайын бул күнү Фирдоусини эскерүү күнүнө карата Иранда ар кандай иш-чаралар өткөрүлүп турат. Алардын биринде ирандык тарыхчы Мохаммад Расули “Шахнаме” – бул улуттук иденттүүлүк жана адамзат үчүн пайдалуу китеп экенин белгиледи.

Ал “Шахнамени” бир сүйлөм менен сүрөттөп айтуу мүмкүн эмес экенин, аны китепкана деп бекеринен айтышпарын жана бул китептин улуулугу тууралуу көп талкуулар жүрүп келерин айтты.

“Шахнаме – көптөгөн китептерди камтыган китеп жана ал бир нече миң жылдык цивилизациянын натыйжасы болуп саналат, анын даанышмандыгы Шахнамада көрүнүп турат”, – деди Расули.

Анын айтымында “Шахнаменин бардык мазмунун түшүнүү үчүн бир адамдын өмүрү аздык кылат.

“Шахнаме – бул бир нече миң жылдык адамзат цивилизациясынын жетишкендиги, аны изилдөөгө өмүр бою сарптасак, андагы нерселердин баарын ала албайбыз”,  – деди тарыхчы.

Анын айтымында, ар кандай деңгээлдеги билими жана сабаты бар адам “Шахнамени” окуй алат, бирок аны толук түшүнүү үчүн ал бардык жагынан көп илимге ээ болушу керек.

“Шахнаменин эң жакшы аныктамасы – анын тарыхый китеп экенин билүү; адамзаттын саясий, социалдык, маданият, искусство жана өнүгүүсүнүн тарыхы Шахнамада камтылган”, – деди ал.

Иш-чаранын алкагында, “Шахнаме” эпосунун негизинде жазылган Ирандын биринчи толук тарых китебинин бет ачары болду. А китеп 44 беттен жана 12 бөлүмдөн турат.

ПоделитьсяTwitterWhatsApp
Tags: иранперс акыныФирдоусиШахнамеЭпос
Подпишитесь и получайте новости первыми​
FACEBOOK
INSTAGRAM
YOUTUBE

Тектеш жаңылыктар

Евразия өлкөлөрү Ирандын демилгесин колдоду: Исламабадда согушту токтотууга чакырышты

Евразия өлкөлөрү Ирандын демилгесин колдоду: Исламабадда согушту токтотууга чакырышты

17.11.2026
Аракчинин АКШнын коргоо министринин дарегине айткан шылдыңы: Тарыхтан сабак алгыла!

Аракчинин АКШнын коргоо министринин дарегине айткан шылдыңы: Тарыхтан сабак алгыла!

17.11.2026
Иран Ормуз кысыгында дагы эки мунай танкери катуу жарылып, өрттөнгөнүн билдирди

Иран Ормуз кысыгында дагы эки мунай танкери катуу жарылып, өрттөнгөнүн билдирди

16.11.2026
Ормуз кысыгынын чыгышында мыйзам бузган дагы бир танкер минага кабылып, жарылды

Ормуз кысыгынын чыгышында мыйзам бузган дагы бир танкер минага кабылып, жарылды

16.11.2026
Иран тукумсуздукту изилдөө боюнча дүйнөдө төртүнчү орунду ээледи

Иран тукумсуздукту изилдөө боюнча дүйнөдө төртүнчү орунду ээледи

16.11.2026
Еслами: Ирандын өзүнүн технологиялары менен толук иштелип чыккан алгачкы ядролук синтез системасы ишке киргизилет

Еслами: Ирандын өзүнүн технологиялары менен толук иштелип чыккан алгачкы ядролук синтез системасы ишке киргизилет

16.11.2026
Ульянов: Батыш Иран маселесин саясатташтыруу менен МАГАТЭнин бейтараптуулугуна доо кетирди

Ульянов: Батыш Иран маселесин саясатташтыруу менен МАГАТЭнин бейтараптуулугуна доо кетирди

16.11.2026
Иран АКШнын жаңы чабуулуна жооп чектелүү же кыска мөөнөттүү болбой турганын эскертти

Иран АКШнын жаңы чабуулуна жооп чектелүү же кыска мөөнөттүү болбой турганын эскертти

16.11.2026
Ирандын куралдуу күчтөрү америкалык MQ-1 дронун атып түшүрдү

Ирандын куралдуу күчтөрү америкалык MQ-1 дронун атып түшүрдү

13.11.2026

Биздин Facebook


Eurasia Today

Башкы жаңылыктар

Айзенкот: Нетаньяху Израилдин премьер-министри кызматында бир мүнөт да калбашы керек

Айзенкот: Нетаньяху Израилдин премьер-министри кызматында бир мүнөт да калбашы керек

16.11.2026
Эксперт: АКШнын Иранды кургактыктан курчоо аракети ишке ашпай турган план

Эксперт: АКШнын Иранды кургактыктан курчоо аракети ишке ашпай турган план

13.11.2026
АКШда дизель отунунун запасы 23 жылдагы эң төмөнкү деңгээлге түштү

АКШда дизель отунунун запасы 23 жылдагы эң төмөнкү деңгээлге түштү

13.11.2026
2026-жылы Афганистандын университеттерине бир да кыз кабыл алынган эмес: өлкө аял адистерсиз калуу коркунучунда

2026-жылы Афганистандын университеттерине бир да кыз кабыл алынган эмес: өлкө аял адистерсиз калуу коркунучунда

13.11.2026
Пезешкиан: Американын коркутуу жолу менен дипломатия жүргүзүүгө аракет кылып жатканы — уят көрүнүш

Пезешкиан: Американын коркутуу жолу менен дипломатия жүргүзүүгө аракет кылып жатканы — уят көрүнүш

13.11.2026
Иран Ормуз кысыгында АКШнын MQM-170 дронун кармап алганын билдирди. Видео

Иран Ормуз кысыгында АКШнын MQM-170 дронун кармап алганын билдирди. Видео

29.10.2026

Валюталар курсу

Экономика

Евразия өлкөлөрү Ирандын демилгесин колдоду: Исламабадда согушту токтотууга чакырышты

Евразия өлкөлөрү Ирандын демилгесин колдоду: Исламабадда согушту токтотууга чакырышты

17.11.2026
Кытайдан Кыргызстанга күйүүчү майдын алгачкы партиясы темир жол аркылуу жеткирилди

Кытайдан Кыргызстанга күйүүчү майдын алгачкы партиясы темир жол аркылуу жеткирилди

28.10.2026
Bloomberg: Хуситтердин чабуулдары Сауд Арабиясынын туризм, транспорт тармагына жана инвестициялык планына сокку урду

Bloomberg: Хуситтердин чабуулдары Сауд Арабиясынын туризм, транспорт тармагына жана инвестициялык планына сокку урду

28.10.2026
Өкмөт күйүүчү-майлоочу майларды субсидиялоону 31-декабрга чейин улантат. Андан кийин эмне болот?

Өкмөт күйүүчү-майлоочу майларды субсидиялоону 31-декабрга чейин улантат. Андан кийин эмне болот?

27.10.2026
Иран менен Пакистандын чек арасында банктык жана бажылык чектөөлөрдөн улам жүк ташуу токтотулду

Иран менен Пакистандын чек арасында банктык жана бажылык чектөөлөрдөн улам жүк ташуу токтотулду

24.10.2026
АКШнын Иран экономикасынын кыйрашы тууралуу билдирүүсү чындыкка дал келбейт

АКШнын Иран экономикасынын кыйрашы тууралуу билдирүүсү чындыкка дал келбейт

19.10.2026
Eurasia Today @eurasiatoday_ru
213 подписчиков

Новости, аналитика и репортажи: Иран, Центральная Азия, Россия. Сложное — просто, важное — интересно.

Подписаться в Telegram
  • Башкы
  • Борбор Азия
  • Дүйнө
  • Илим
  • Коом
  • Маданият
  • Саясат
  • Экономика
  • Дин
  • Спорт
  • Туризм
  • Сүрөт
  • Видео
© 2023 Eurasiatoday.
Бардык укуктар корголгон.
Сайттын эски версиясы

"EURASIA TODAY" сайтынын материалдарын колдонуу жана көчүрүү булакка шилтеме берүү аркылуу гана мүмкүн. Текст, фото, аудио жана видеоматериалдарды пайдалануу редакциянын макулдугу менен гана ишке ашырылат.

No Result
View All Result
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу

"EURASIA TODAY" сайтынын материалдарын колдонуу жана көчүрүү булакка шилтеме берүү аркылуу гана мүмкүн. Текст, фото, аудио жана видеоматериалдарды пайдалануу редакциянын макулдугу менен гана ишке ашырылат.