Eurasiatoday
Шейшемби, 17-Ноябрь, 2026
KG | RU | KZ
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу
No Result
View All Result
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу
No Result
View All Result
Eurasiatoday
KG | RU | KZ
No Result
View All Result

БУУ: Дүйнө кооптуу 1,5°C босогосуна жакындап калды

  • Дүйнө
  • 25.03.2026 11:45

Loading

24-мартта Женевада жарыяланган Дүйнөлүк метеорологиялык уюмдун (ДМУ) 2025-жылга карата климаттык отчетуна ылайык, климат “мурдагыдан да көбүрөөк тең салмактуулуктан чыгып жатат”.

Отчетто 2025-жыл рекорддор башталгандан берки экинчи же үчүнчү эң ысык жыл болоору тастыкталат. Дүйнөлүк орточо температура өнөр жайга чейинки деңгээлден 1,43 градус Цельсийге ашып түштү – бул Париж келишиминде белгиленген 1,5°C босогосунан бир аз төмөн. 2015-жылдан 2025-жылга чейинки мезгил тарыхтагы эң жылуу он бир жыл болду.

ДМУнун башкы катчысы Селесте Сауло барган сайын экстремалдуу аба ырайынын кесепеттери жөнүндө эскертти. Ысык толкундар, токойлордогу өрттөр, кургакчылык, бороон-чапкындар жана суу ташкындары өткөн жылы миңдеген адамдардын өмүрүн алып, миллиондогон адамдарга таасир этип, миллиарддаган евро экономикалык зыян келтирди.

Тема боюнча

Испания байкоолордун бүткүл тарыхындагы эң ысык жайды өткөрдү

Испания байкоолордун бүткүл тарыхындагы эң ысык жайды өткөрдү

10.09.2026

Жеке өлчөө станцияларынын маалыматы боюнча, үч негизги парник газынын — СО2, метан жана азот кычкылынын — концентрациясы 2025-жылы жогорулай берген. 1960-жылы жазуулар башталгандан бери океандар рекорддук деңгээлге чейин жылып, жылуулуктун темпи тездеп баратат: 2005-жылдан 2025-жылга чейинки жылуулуктун темпи 1960-жылдан 2005-жылга чейинкиге караганда эки эсе көп болгон.

Мөңгүлөрдүн эриши да тез темп менен уланды. Арктикадагы деңиз музунун көлөмү өткөн жылы 1979-жылы спутниктик жазуулар башталгандан берки эң төмөнкү же экинчи эң төмөнкү деңгээлге чейин төмөндөгөн, ал эми Антарктидадагы деңиз музунун көлөмү 2023 жана 2024-жылдардан кийин үчүнчү эң төмөнкү деңгээлге чейин төмөндөгөн.

Отчетто биринчи жолу Жердин энергетикалык дисбалансы — климаттын негизги көрсөткүчү жөнүндө маалыматтар берилген. Жер тарабынан сиңирилген жана чагылдырылган күн энергиясынын көлөмүнүн ортосундагы дисбаланс 1960-жылдан бери тынымсыз өсүп, 2025-жылы рекорддук деңгээлге жеткен.

Дүйнөлүк метеорологиялык уюмдун маалыматы боюнча, ашыкча жылуулуктун 91 пайыздан ашыгын дүйнөлүк океандар, 1 пайызын гана атмосфера жана Жердин бети, ал эми 5 пайызын континенталдык кургактык сиңирип алат.

Европа Биримдигинин Коперник кызматы 2025-жылды метеорологиялык жазуулар башталгандан берки үчүнчү эң жылуу жыл деп эсептеген. Женевада штаб-квартирасы жайгашкан Дүйнөлүк метеорологиялык уюм жарым-жартылай улуттук метеорологиялык кызматтардын маалыматтарына негизделген, бул эсептөөлөрдөгү бир аз айырмачылыктарды түшүндүрөт.

Борбордук Азия үчүн божомолдор жана кесепеттер

Рекорддук жыйынтыктар 2026-жыл глобалдык жылуулук боюнча рекорддук жыл болот, температура индустрияга чейинки деңгээлден 1,4°C жогору болот деп болжолдонгон “Планетанын климаты: фактылар, божомолдор жана өсүп жаткан кризистеги чечимдер” отчетунун жыйынтыктарын тастыктайт.

Борбордук Азияда жана дүйнөнүн башка аймактарында температуранын жогорулашы боюнча божомолдор күтүлгөндөн тезирээк ишке ашып, экосистемалар жана адамдар үчүн кесепеттери барган сайын айкын болуп баратат.

Отчетто климаттык кризистин күчөшүн эске алуу менен климатка байланыштуу сунуштар берилген. Тактап айтканда, Тажикстан жана аймактын башка өлкөлөрү үчүн төмөнкү негизги жагдайлар баса белгиленген:

Экстремалдык температурага көнүү. 2025-жылы Тажикстан, башка Борбордук Азия өлкөлөрү сыяктуу эле, температуранын рекорддорун койду, тоолуу аймактардагы температура сезондук орточо көрсөткүчтөрдөн 3°Cден ашык жогору.

Бул айыл чарбасы, сууну башкаруу жана кургакчылыкка даярдык көрүү үчүн адаптация стратегияларын иштеп чыгуунун маанилүүлүгүн баса белгилейт.

Суу ресурстарын башкаруу. Регион суунун тартыштыгына байланыштуу олуттуу кыйынчылыктарга туш болууда, айрыкча тоолуу аймактарда, ал жерде Тажикстан калкынын 41% гана коопсуз ичүүчү сууга ээ. Бул суу ресурстарын натыйжалуураак пайдаланууну жана туруктуу суу менен камсыздоо ыкмаларын ишке ашырууну талап кылат.

Климаттын өзгөрүшү жана экстремалдык кургакчылыктын шартында айыл чарбасынын туруктуулугун жогорулатуу барган сайын маанилүү болуп баратат. Буга жетүү үчүн кургакчылыкка туруктуу сортторду киргизүү, сугат технологияларын жакшыртуу жана айыл чарба калдыктарын ресурс катары пайдалануу аркылуу аймактын айыл чарба системаларын жакшыртуу зарыл.

Бул чаралар климаттын өзгөрүшүнүн кесепеттерин азайтууга жана Тажикстанды кошо алганда, Борбордук Азияны келечектеги климаттык коркунучтарга даярдоого жардам берет.

ПоделитьсяTwitterWhatsApp
Tags: аномалдуу ысыкклиматтын өзгөрүүсүЭкология
Подпишитесь и получайте новости первыми​
FACEBOOK
INSTAGRAM
YOUTUBE

Тектеш жаңылыктар

К. Бакиров: “Казакстандын экологиялык демилгесин Борбор Азия өлкөлөрү колдонушу керек”

К. Бакиров: “Казакстандын экологиялык демилгесин Борбор Азия өлкөлөрү колдонушу керек”

10.09.2026
Испания байкоолордун бүткүл тарыхындагы эң ысык жайды өткөрдү

Испания байкоолордун бүткүл тарыхындагы эң ысык жайды өткөрдү

10.09.2026
Кургакчылык, суу ташкыны жана аптап: БУУ климаттык тобокелдиктердин күчөшү тууралуу эскертти

Кургакчылык, суу ташкыны жана аптап: БУУ климаттык тобокелдиктердин күчөшү тууралуу эскертти

03.09.2026
Борбордук Азия өлкөлөрү жерлерди калыбына келтирүү жана чөлгө айланууга каршы күрөшүү боюнча демилгелерин сунушташты

Борбордук Азия өлкөлөрү жерлерди калыбына келтирүү жана чөлгө айланууга каршы күрөшүү боюнча демилгелерин сунушташты

27.08.2026
Жасалма жаан:  Глобалдык куткаруучубу же экологиялык кырсыкпы?

Жасалма жаан:  Глобалдык куткаруучубу же экологиялык кырсыкпы?

27.08.2026
Кургап калган Арал деңизинин түбү атмосферага жүздөгөн миллион тонна CO₂ бөлүп чыгарууда

Кургап калган Арал деңизинин түбү атмосферага жүздөгөн миллион тонна CO₂ бөлүп чыгарууда

18.08.2026
К. Бакиров: “Европада акыркы он жылдыктардагы эң оор кургакчылык башталды”

К. Бакиров: “Европада акыркы он жылдыктардагы эң оор кургакчылык башталды”

18.08.2026
EUobserver: Аномалдуу ысык Европага 800 млрд еврого чейин зыян алып келиши мүмкүн

EUobserver: Аномалдуу ысык Европага 800 млрд еврого чейин зыян алып келиши мүмкүн

07.08.2026
АКШда каттуу ысыктан 25ке жакын адам каза болду

АКШда каттуу ысыктан 25ке жакын адам каза болду

05.07.2026

Биздин Facebook


Eurasia Today

Башкы жаңылыктар

Айзенкот: Нетаньяху Израилдин премьер-министри кызматында бир мүнөт да калбашы керек

Айзенкот: Нетаньяху Израилдин премьер-министри кызматында бир мүнөт да калбашы керек

16.11.2026
Эксперт: АКШнын Иранды кургактыктан курчоо аракети ишке ашпай турган план

Эксперт: АКШнын Иранды кургактыктан курчоо аракети ишке ашпай турган план

13.11.2026
АКШда дизель отунунун запасы 23 жылдагы эң төмөнкү деңгээлге түштү

АКШда дизель отунунун запасы 23 жылдагы эң төмөнкү деңгээлге түштү

13.11.2026
2026-жылы Афганистандын университеттерине бир да кыз кабыл алынган эмес: өлкө аял адистерсиз калуу коркунучунда

2026-жылы Афганистандын университеттерине бир да кыз кабыл алынган эмес: өлкө аял адистерсиз калуу коркунучунда

13.11.2026
Пезешкиан: Американын коркутуу жолу менен дипломатия жүргүзүүгө аракет кылып жатканы — уят көрүнүш

Пезешкиан: Американын коркутуу жолу менен дипломатия жүргүзүүгө аракет кылып жатканы — уят көрүнүш

13.11.2026
Иран Ормуз кысыгында АКШнын MQM-170 дронун кармап алганын билдирди. Видео

Иран Ормуз кысыгында АКШнын MQM-170 дронун кармап алганын билдирди. Видео

29.10.2026

Валюталар курсу

Экономика

Кытайдан Кыргызстанга күйүүчү майдын алгачкы партиясы темир жол аркылуу жеткирилди

Кытайдан Кыргызстанга күйүүчү майдын алгачкы партиясы темир жол аркылуу жеткирилди

28.10.2026
Bloomberg: Хуситтердин чабуулдары Сауд Арабиясынын туризм, транспорт тармагына жана инвестициялык планына сокку урду

Bloomberg: Хуситтердин чабуулдары Сауд Арабиясынын туризм, транспорт тармагына жана инвестициялык планына сокку урду

28.10.2026
Өкмөт күйүүчү-майлоочу майларды субсидиялоону 31-декабрга чейин улантат. Андан кийин эмне болот?

Өкмөт күйүүчү-майлоочу майларды субсидиялоону 31-декабрга чейин улантат. Андан кийин эмне болот?

27.10.2026
Иран менен Пакистандын чек арасында банктык жана бажылык чектөөлөрдөн улам жүк ташуу токтотулду

Иран менен Пакистандын чек арасында банктык жана бажылык чектөөлөрдөн улам жүк ташуу токтотулду

24.10.2026
АКШнын Иран экономикасынын кыйрашы тууралуу билдирүүсү чындыкка дал келбейт

АКШнын Иран экономикасынын кыйрашы тууралуу билдирүүсү чындыкка дал келбейт

19.10.2026
Иранда өтүүчү мал чарбачылыгы жана канаттууларды өстүрүү боюнча көргөзмөгө 16 өлкө катышат

Иранда өтүүчү мал чарбачылыгы жана канаттууларды өстүрүү боюнча көргөзмөгө 16 өлкө катышат

15.10.2026
Eurasia Today @eurasiatoday_ru
212 подписчиков

Новости, аналитика и репортажи: Иран, Центральная Азия, Россия. Сложное — просто, важное — интересно.

Подписаться в Telegram
  • Башкы
  • Борбор Азия
  • Дүйнө
  • Илим
  • Коом
  • Маданият
  • Саясат
  • Экономика
  • Дин
  • Спорт
  • Туризм
  • Сүрөт
  • Видео
© 2023 Eurasiatoday.
Бардык укуктар корголгон.
Сайттын эски версиясы

"EURASIA TODAY" сайтынын материалдарын колдонуу жана көчүрүү булакка шилтеме берүү аркылуу гана мүмкүн. Текст, фото, аудио жана видеоматериалдарды пайдалануу редакциянын макулдугу менен гана ишке ашырылат.

No Result
View All Result
  • Башкы
  • Саясат
  • Экономика
  • Коом
  • Борбор Азия
    • Кыргызстан
    • Казакстан
    • Өзбекстан
    • Түркмөнстан
    • Тажикстан
  • Дүйнө
    • Америка
    • Европа
    • Азия
    • Батыш Азия
    • Россия
  • Маданият
  • Илим
  • Туризм
  • Дин
  • Спорт
  • Биз тууралуу

"EURASIA TODAY" сайтынын материалдарын колдонуу жана көчүрүү булакка шилтеме берүү аркылуу гана мүмкүн. Текст, фото, аудио жана видеоматериалдарды пайдалануу редакциянын макулдугу менен гана ишке ашырылат.