Аргентинанын сот органдары АКШга Венесуэланын уурдалып кеткен президенти Николас Мадурону экстрадициялоо өтүнүчү менен кайрылды. Ал январь айынын башынан бери АКШ аймагында камакта кармалууда. Бул тууралуу Associated Press агенттиги кабарлады. Мадуро президенттик башкаруусу маалында адамзатка каршы кылмыштарды жасаган деген шек менен суракка алынмакчы.
Ишти карап жаткан федералдык судья Себастьян Рамос 2023-жылы бейөкмөт уюмдардын арызынын негизинде башталган иш боюнча тиешелүү сурам жөнөтүүнү тапшырды. Бул сурамды Аргентинанын Тышкы иштер министрлиги Дональд Трамптын администрациясына жөнөтүшү керек.
«Николас Мадуро Моросту экстрадициялоо өтүнүчү менен Америка Кошмо Штаттарына эл аралык соттук сурам жөнөтүлсүн. Ал жакында Венесуэлада кармалып, камакта турган абалда АКШга жеткирилгени болжолдонууда», — деп айтылат Рамостун токтомунда. Документ менен агенттик таанышкан.
Судья бул чечимин Аргентина Республикасы менен АКШнын ортосунда түзүлгөн экстрадиция тууралуу келишимдин жоболоруна таянып кабыл алганын белгиледи.
Мадурого каршы иштин таржымалы
Николас Мадурого каршы кылмыш иши Аргентинада 2023-жылы бир нече бейөкмөт уюмдардын арызынын негизинде козголгон. Алар Венесуэлада, жок дегенде 2014-жылдагы нааразылык акцияларынан тартып, адамзатка каршы кылмыштар жасалганын далилдеген материалдарды Аргентинанын федералдык сот органдарына тапшырган.
Ошол эле жылы федералдык прокурор алдын ала иликтөөнү баштаган. 2024-жылы Буэнос-Айрестеги Федералдык апелляциялык палата бул иш адамзатка каршы мүмкүн болгон кылмыштарга тиешелүү экенин жана Аргентинанын сот системасы универсалдык юрисдикция принциптерине ылайык иликтөөнү улантууга укуктуу экенин тастыктаган. Бул принцип Аргентинанын Конституциясында бекитилген.
Эл аралык укукта универсалдык юрисдикция принциби мамлекетке өзгөчө оор кылмыштар үчүн (мисалы, согуш кылмыштары, адамзатка каршы кылмыштар, геноцид, кыйноолор) күнөөлүүлөрдү кылмыш жоопкерчилигине тартууга укук берет. Бул кылмыштар кайсы жерде жана ким тарабынан жасалганына, айыпталуучунун же жабырлануучунун жарандыгына карабастан каралат. Мындай ыкманын негизинде бул аракеттер бүт эл аралык коомчулукка коркунуч жаратат деп эсептелип, кылмышкерлердин жазасыз калышына жол бербөө максаты көздөлөт.
Сот Николас Мадурону жана Венесуэланын Ички иштер министри Диосдадо Кабельону эл аралык издөөгө жарыялоо чечимин чыгарды. Соттун токтомунда Венесуэланын жарандары жок дегенде 2014-жылдан бери системалуу түрдө репрессияларга, кыйноолорго, өлтүрүүлөргө жана куугунтуктоолорго кабылып келишкени айтылат.
Аргентина 2024-жылдагы шайлоодо Мадуронун жеңишин тааныбаган биринчи мамлекет болгон. Өлкөнүн президенти Хавьер Милей бул шайлоону «дагы бир алдамчылык» деп атаган.


















