Акыркы күндөрү кыргыз коомчулугунда үстүбүздөгү жылдын 30-июль – 3-август күндөрүндө Ысык-Көлдө өткөрүү пландаштырылган “Формула-1” катары таанылган дүйнөлүк F1H2O (UIM F1H2O World Championship) кайыктар жарышынын айланасында кызуу талаш-тартыштар жүрүүдө.
Айрым өздөрүн коомдук активист катары көрсөткөн чет өлкөдөгү мекендештерибиз (Мисалы, Францияда жашаган Самат Кушбек аттуу көз арандысыз эколог ж.б.лар) бул спорттук мелдешти өткөрүү Ысык-Көлгө экологиялык зыян алып келерин айтуу менен коомчулукту бул иш чарага каршы чыгууга үндөөдө. Ошол эле учурда КРнын Министрлер кабинетинин алдындагы Туризм агенттигинин жетекчиси Эдуард Кубатов бул мелдешке болгону 20 катер катышарын, алар заманбап болгондуктан, эч кандай май төгүлюөй тургандыгын, аны көргөнү чет өлкөлөрдөн 10 миң турист келерин жана башка өлкөбүзгө экономикалык салымдар болорун жүйө келтирүүдө. Бул эки тараптын кимисинин жүйөсү туура? Азырынча бул суроого көз карандысыз эксперттер жооп берише элек.
Ал эми Ички иштер министрлиги аталган жагдай боюнча төмөндөгүдөй билдирүү жасады:
Урматтуу жарандар!
Акыркы убактарда соцтармактарда ар кандай чагымчыл билдирүүлөр орун алууда. Айрымдары билбей, айрымдары атайылап жазып атса керек.
Эки учурга тең эскертүү берип коюуну туура көрдүк.
Алсак, суудагы “Формула-1” катары таанылган Дүйнөлүк F1H2O (UIM F1H2O World Championship) кайыктар жарышынын айланасындагы билдирүүлөр. Бул ири эл аралык деңгээлдеги иш-чара быйыл Ысык-Көлдө өткөнү турат. Буга чейин Европанын, Түштүк-Чыгыш Азия менен Жакынкы Чыгыштын мамлекеттеринде өткөрүлүп келген.
Эми биринчи жолу мындай эл арлык деңгээлдеги престиждүү делген мелдеш Кыргызстанда, Борбор Азия өлкөлөрүнүн арасынан биздин мамлекетте өткөнү турат. Болбосо мындай мелдештерди өз өлкөсүнө алып келүүнү талашкан өлкөлөр толтура болду. Бирок уюштуруучулар Кыргызстанды тандады.
Бул да болсо мамлекетибиз ишенимдүү өнүгүү жолунда баратканынан кабар берет. Анткени мындай деңгээлдеги иш-чараны уюштуруучулар дагы коопсуздук жагы кандай, инфратүзүмү кандай, экономикасы кандай деген өңдүү критерийлер менен карашат.
“Экологияга, көлгө зыян алып келет” деп популисттик менен элди удургутуп жаткан билдирүүлөр дагы суу кечпейт.
Анткени жарышка катыша турган бир моторлуу кайыктар заманбап келип, майлары акпагандай жабдылган.
Бул чемпионат кырк жылдан ашык убакыттан бери дүйнөнүн ондогон мамлекеттеринде, анын ичинде биздикиндей эле болгон туюк көлдөрдө да өткөрүлүп, бир да жолу экологиялык зыяны тууралуу факты болбоптур.
Муну ошол соцтармакты колдонгондор интернетти карап изилдеп көрсө деле болмок. Демек, максаттары деле экология эмес, жеке өздөрүн пиар кылуу десек болот.
Экологияга жогорку бийликтегилер башка жарандарыбыздан кем калбай күйөт.
Президент Садыр Жапаровдун тапшырмасы жана көзөмөлү менен ИИМдин экология жана туристтик милициясы, ӨКМдин, Жаратылыш ресурстары, экология жана техникалык кѳзѳмѳл министрлигинин кызматкерлери беш жылдан бери Ысык-Көл жана башка көлдөрдү торлордон жана таштандылардан тазалоо боюнча жигердүү иш алып барууда. Миңдеген чакырым торлор, миңдеген тонналаган таштандылар алынып чыкты.
Экинчи маселе, ошол эле соцтармактын кыргыз сегментинде улут аралык кастык, жек көрүүнү күчөтө турган чагымчыл билдирүүлөр орун алууда. Анын ичинде чет өлкөлүк жумушчуларга карата да.
Учурда буга чейин Президентибиз айткандай, мамлекетибизде ири эл аралык инфратүзүмдүк долбоорлор, масштабдуу объектилер ишке ашырылууда. “Кытай-Кыргызстан-Өзбекстан” темир жолу, Асман шаары, ири энергетикалык “Камбар-Ата – 1” жана башка экологиялык объектилер курулууда.
Анан аларга сөзсүз адистер, жумушчу күчү керек болот. Алар ээн-эркин, каалагандай эле кирип-чыгып жаткан жери жок. Ар бири тийиштүү уруксат документтери, визасы менен келип, биздин көзөмөлдө турат.
Долбоорлор бүткөндө кайра эле кетишет. Эч кимиси калып калбайт. Айрым долбоорлор 2030-жылы бүтсө, айрымдары 2035-жылдары бүтөт.
Ошондуктан, жарандарыбызга маалыматтарды таратууда этият болууну, чын-төгүнүн аныктап билип алып, анан талдоого алууну сунуштайбыз. Жоопко тартып баштаганда адаттагыдай эле “Жөн эле жоопко тартып атат” деп кыйкырып чыкпагыла.
Мыйзам чегинен чыгып, чагымчылдыкка алдырбоону суранабыз”.



















