2024-жылдын жыйынтыктарына ылайык, Россия менен Ирандын товар жүгүртүүсү 16,2% га өстү жана 4,8 миллиард долларды түздү. Россиянын газын Иранга жеткирүү үчүн бардыгы даяр инфраструктура менен 2025-жылы башталып, биринчи этабында жылына 1,8 миллиард кубометр газ жеткирилет деп пландалууда.
Россиянын энергетика министри Сергей Цивилев жана Иран Ислам Республикасынын мунай министри Мохсен Пакнежад 18-жолку Россия-Иран соода-экономикалык кызматташтык боюнча комиссиянын жыйынын өткөрүштү. Иш-чарага эки өлкөнүн тиешелүү министрликтеринин жана ведомстволорунун өкүлдөрү, ошондой эле компаниялар катышты.
Тараптар соода-экономикалык кызматташтык, энергетика, айыл чарба, транспорт, өнөр жай, туризм, маданият жана спорт тармактарындагы кызматташтык маселелерин талкуулашты.
Россиянын энергетика министри 2025-жылдын Россия менен Ирандын мамилелерин өнүктүрүү үчүн тарыхый мааниге ээ экенин, анткени эки тарап ыйгарым укуктуу стратегиялык өнөктөштүк келишимине кол коюшту деп белгиледи.
«Бул чындыгында маанилүү документ, ал Россия менен Ирандын ортосундагы өзгөчө, стратегиялык мамилени юридикалык жактан бекемдеди. Биздин өлкөлөрдүн лидерлеринин активдүү диалогу эки тараптуу мамилелерди өнүктүрүүнүн кыймылдаткычы болуп, бардык тармактарда жогорку темпте кызматташтыкты камсыз кылып жатат», — деди Сергей Цивилев.
Ал ошондой эле, соода кызматташтыгын өнүктүрүү үчүн дагы бир маанилүү кадам ЕАЭБ менен Ирандын ортосунда бекитилген эркин соода тууралуу келишимди ишке киргизүү болорун жана ал 2025-жылдын 15-майынан тарта күчүнө кирерин белгиледи.
«Келишим бизге товар жүгүртүүнү көбөйтүү үчүн чоң мүмкүнчүлүктөрдү ачат. Биздин эсеп боюнча, өз ара сооданын потенциалы абдан жогору», — деп кошумчалады министр.
Энергетика тармагында кызматташтык боюнча ал Россиянын газ жеткирүү боюнча жетишилген келишимдерине токтолду.
«Мен өзгөчө Россиядан Иранга газ жеткирүү долбоорун айтсам. Бул жылы алгачкы бөлүгү ишке ашырылат, ал бардыгы даяр инфраструктурага негизделип, Иранга жылына 1,8 миллиард кубометр газ жеткирилет», — деди Сергей Цивилев.
Атом энергетикасын тынчтык максатта колдонуу боюнча кызматташтык уланууда. Бул тармакта негизги долбоор — Ирандагы «Бушер» атомдук электр станциясын куруу.
Транспорт-логистикалык инфраструктураны өнүктүрүү дагы уланууда. Россия менен Иран ортосундагы «Түндүк-Түштүк» эл аралык транспорттук коридорунун алкагында.
2024-жылы туризм тармагында жакшы динамика байкалган. Мисалы, 2024-жылы Ирандан Россияга туризм агымы 52% га өстү, бул 2023-жылдын 1-августунан тарта топтук турлар үчүн визасыз режимдин киргизилиши менен шартталган. 2024-жылы ирандыктар Россияга 64 миңден ашуун туристтик сапар жасашты.
Россия менен Иранды салттуу баалуулуктарга жана бай тарыхый-маданий мураска болгон сый-урмат бириктирет. Мамлекеттердин лидерлеринин келишимдерине ылайык, Иранда Россиянын маданий фестивалы өткөрүлөт.
Сергей Цивилев сөзүнүн аягында ирандык тарапка натыйжалуу кызматташуу жана жыйынтыкка жетүү үчүн иштөөлөрүнө ыраазычылык билдирди.
«Биздин комиссия алкагындагы өз ара кызматташтык динамикалуу жана конструктивдүү мүнөзгө ээ. Ведомстволор аралык байланыштар орнотулду, 17 биргелешкен жумушчу топ туруктуу негизде иштеп жатат. Соңку үч жылдын ичинде 30дан ашуун мамлекеттик жана ведомстволук деңгээлдеги документтерге кол коюлган», — деди Сергей Цивилев.
Министр кийинки, 19-кубаттуулук жыйын Тегеранда өтөрүн билдирди. Россиялык бөлүктүн башчысы ирандык өнөктөштөрдү «2025-жылдын Россиялык энергетика жумалыгына» катышууга чакырды.
Тараптар 18-жолку Россия-Иран соода-экономикалык кызматташтык боюнча комиссиянын жыйынын жыйынтыктоочу протоколуна жана Россиянын Саламаттык сактоо министрлигинин «Улуттук медициналык изилдөө борбору гематология» менен Тегерандын медициналык илимдер университетинин «Балдар клеткалык жана генетикалык терапия изилдөө борбору» арасында кызматташтык келишимине кол коюшту.
















