Франция Ормуз кысыгында кеме жүрүшүн камсыздоо үчүн АКШ сунуштаган күч колдонуу ыкмасына каршы чыкты. Париж мындай чараларды ашыкча жана эл аралык укуктун нормаларына каршы келет деп эсептейт. Ушундай эле позицияны башка европалык мамлекеттер да карманууда. Бул тууралуу Pravda.Ru басылмасына берген маегинде Европалык маалымат борборунун директору Николай Топорнин билдирди.
Буга чейин Sohu басылмасы Бириккен Улуттар Уюмунун Коопсуздук Кеңеши Ормуз кысыгы боюнча резолюциянын долбоорун четке какканын жазган. Ал документ кемелердин өтүүсүн камсыздоо үчүн күч колдонуу мүмкүнчүлүгүн караган. АКШ Россия добуш берүүдөн карманып калат деп күткөн, бирок Россия Франция жана Кытай менен бирге каршы добуш берген.
Топорнин Европада Иранга байланышкан кырдаалды жөнгө салууда АКШнын аскердик ыкмасы колдоого алынбай турганын түшүндүрдү. Анын айтымында, бир катар өлкөлөр мындай чараларды ашыкча деп эсептешет. Ошондой эле Европа Биримдигинде бул аракеттер эл аралык укук нормаларына туура келбейт деген пикир бар. Бул Франциянын позициясын аныктайт.
Ал белгилегендей, акыркы убакта Европа менен АКШнын ортосунда Жакынкы Чыгыштагы саясат боюнча олуттуу пикир келишпестиктер пайда болду. АКШ президенти Дональд Трамп европалык өлкөлөргө Ормуз кысыгы аркылуу кемелердин өтүшүн камсыздоо үчүн аскер-деңиз күчтөрүн жөнөтүүнү сунуштаганда, көпчүлүк бул демилгени колдогон жок. Франция Иран маселесин аскердик жол менен чечүү ашыкча деп эсептейт жана мындай аракеттер эл аралык укукка каршы келет деп санайт.
Саясат таануучу ошондой эле Париждин позициясына Вашингтон менен мамиленин начарлашы да таасир эткенин айтты. Пикир келишпестиктер саясатта гана эмес, лидерлердин өз ара мамилесинде да байкалууда. Бул Франциянын АКШдан алысташына алып келип, өлкө өз алдынча саясат жүргүзүүгө умтулууда.
Францияда Ирандын мүмкүн болгон өзөктүк курал программасына байланышкан маселени аскердик жол менен чечүү колдоого алынбайт. Ал жакта аскердик аракеттер Тегерандын саясатына өтө кымбат баа болуп калат деп эсептелет. Ошондой эле Трамптын Франция президентина жана анын жубайына карата жеке сын-пикирлери кошумча чыңалууну жараткан. Мунун баары Франциянын АКШны колдобошуна алып келүүдө.
Эксперттин айтымында, Франция бул позициясында жалгыз эмес — аны Европанын башка ири мамлекеттери да колдойт. Ал белгилегендей, нааразычылык АКШнын аскердик багытына гана эмес, союздаштар менен кеңешпей чечим кабыл алуу форматына да байланыштуу. НАТО алкагында координациянын жоктугу өнөктөштөрдү тоготпоо катары кабыл алынууда.
Көпчүлүк ири европалык өлкөлөр Францияга окшош позицияны карманышат. Улуу Британия, Испания жана Италия да АКШнын аскердик чараларын ашыкча жана эл аралык укуктун чегинен чыккан деп эсептешет. Ал эми Германия салыштырмалуу токтоо жана күтүп туруу позициясын карманууда.
Ошондой эле Франция жана Испания америкалык авиациянын Жакынкы Чыгышка багыт алган учактарын май куюу үчүн өз аэродромдорун колдонууга тыюу салышкан. Европалыктарды АКШ менен Израиль бул операцияны союздаштарды кабардар кылбастан пландап, баштаганы да нааразы кылууда.
















