Африка өйүзүндө Египеттин активдүүлүгүнүн күчөшү Каир менен Тель-Авивдин кызыкчылыктары кесилишкен жаңы регионалдык чыңалуу очогунун калыптанып жатканын барган сайын даана көрсөтүүдө.
Сомалиде жана ага чектеш аймактарда Египеттин аскердик жана коопсуздук күчтөрүнүн катышуусунун көбөйүшү Кызыл деңиз менен Инд океанынын ортосундагы стратегиялык маанилүү мейкиндикте Израилдин таасиринин кеңейишине жооп катары каралууда.
Сомалиленд — геосаясий триггер
Регионалдык булактардын маалыматына караганда, Каирдин кескин активдешүүсү Египетте Израилдин Сомалиленди — Сомалинин түндүгүндө өзүн-өзү жарыялаган түзүлүштү — де-факто тааныган кадамдары катары кабыл алынган аракеттерден кийин башталган.
Египеттин коопсуздук түзүмдөрү мындай ыкманы жөн гана дипломатиялык жест катары эмес, Африка өйүзүндө сионисттик таасирди бекемдөөгө багытталган кеңири стратегиянын элементи катары баалашат.
Каирде бул Сомалинин аймактык бүтүндүк принциптерин бузат жана сепаратизм адатта аскердик туруксуздук жана экстремисттик активдүүлүктүн өсүшү менен коштолгон регион үчүн кооптуу прецедент түзөт деген ишеним бар.

Могадишону колдоо — Каирдин ставкасы
Ушул логиканын алкагында Египет президент Хасан Шейх Махмуд баштаган Сомалинин федералдык өкмөтүнө саясий жана коопсуздук жактан колдоосун күчөттү.
Израилдин коопсуздук чөйрөсүндөгү булактардын маалыматына ылайык, египеттик түзүмдөр Могадишодогу борбордук бийликтин бекемделишин тышкы таасирге жана өлкөнүн мүмкүн болуучу бөлүнүшүнө каршы негизги тоскоолдук катары карашат.
Каир үчүн бул ошондой эле Чыгыш Африкадагы коопсуздуктун кепилдигинин бири Израиль же Перс булуңундагы регионалдык державалар эмес, дал өзү экенин көрсөтүүнүн жолу.
Кызыл деңиз жана Баб-эль-Мандеб: дүйнөлүк сооданын нерви
Каршылашуунун негизги элементи — логистикалык жана деңиз түйүндөрүн көзөмөлдөө.
Египеттик расмий адамдар Израилдин Сомалиленде жана ага чектеш аймактардагы активдүүлүгүн планетадагы эң маанилүү деңиз «тар өткөөлдөрүнүн» бири болгон Баб-эль-Мандебге жакын бекемделүүгө жасалган аракеттер менен түз байланыштырышат.

Бул кысыктан дүйнөлүк сооданын олуттуу бөлүгү, анын ичинде мунай жана газ ташуулары өтөт. Египет үчүн болсо ал Кызыл деңизге, андан ары Суэц каналына алып баруучу түштүк «кирүүчү эшик» катары өзгөчө мааниге ээ.
Баб-эль-Мандебге жакын чет элдик аскердик катышуунун күчөшүн Каир өзүнүн деңиз коопсуздугуна жана экономикалык туруктуулугуна түз коркунуч катары кабыл алат.
Египеттик аналитиктердин баамында, бул региондо израилдик инфраструктуранын же чалгындоо мүмкүнчүлүктөрүнүн пайда болушу Кызыл деңиздин түштүк флангындагы күчтөрдүн тең салмактуулугун түп-тамырынан өзгөртүшү мүмкүн.
Африка өйүзү — жаңы атаандаштык аренасы
Египет менен Израилдин каршылашуусу Африка өйүзүндөгү таасир үчүн жүрүп жаткан кеңири күрөштүн бир бөлүгү болуп саналат. Бул аймакта буга чейин эле Түркия, Иран, Перс булуңундагы өлкөлөр, АКШ жана Кытай активдүү иш алып барууда.
Израиль үчүн регион деңиз жолдорунун коопсуздугу, касташкан тараптарды ооздуктоо жана Африкадагы дипломатиялык тармакты кеңейтүү жагынан кызыгууну жаратат.
Египет үчүн болсо бул экзистенциалдык маселе: суу жолдорун көзөмөлдөө, түштүк багыттагы коопсуздукту сактоо жана стратегиялык коммуникацияларына жакын жерде альтернативалуу күч борборлорунун пайда болушуна жол бербөө.
Натыйжада Африка өйүзү барган сайын «тынч конфронтациянын» аренасына айланууда. Бул жерде формалдуу түрдө союздаш же нейтралдуу мамлекеттер прокси-өнөктөштөр, экономикалык долбоорлор жана чектелген аскердик катышуу аркылуу аракеттенишет.
Бул конфигурацияда Сомали алсыз мамлекет гана болбостон, регионалдык геосаясий шахмат тактасындагы негизги фигурага айланууда.



















