Израилдин Иран аймагына жасаган чабуулу бир катар өлкөлөр жана эл аралык уюмдар тарабынан кескин сынга алынып, ал өлкөлөрдүн тышкы иштер министрликтери жана жетекчилери тынчтыкты жана туруктуулукту сактоо чакырыктары менен кайрылышты.
Израилдин Иранга чабуулу. Эл аралык реакция
Tasnim News агенттиги маалымдагандай, 13-июнга караган түнү Израиль режими Иран Ислам Республикасына каршы ачык агрессия жасап, жогорку аскердик командирлерди жана өзөктүк окумуштууларды бутага алып, кээ бир аскерий объекттерди жана турак жайларды аткылоого алды.
Анын кесепетинен
Бул аракет эл аралык коопсуздукка түз коркунуч катары бааланып, алгачкы сааттардан тартып дүйнөлүк коомчулук тарабынан терс реакцияга кабыл болду.
Оман Израилдин агрессиясын кескин айыптады
Израилдин Иранга жасаган чабуулунан кийин Оман биринчи болуп расмий реакция жасап, өлкөнүн Тышкы иштер министрлиги Израилдин Иранга карата чыңалууну күчөтүүсүн кескин айыптаган билдирүү таратты.
Анда бул окуя дипломатиялык аракеттерге жана аймактык коопсуздукка олуттуу зыян келтирери айтылды.
Омандын тышкы иштер министрлиги израилдик режимдин Иран Ислам Республикасынын аймагына жасаган жапайы чабуулун катуу айыптап, бул кол салуу БУУнун Уставын жана эл аралык укуктун принциптерин ачык бузуу болуп саналган кооптуу жана ойлонбостон жасалган эскалация деп баса белгилеп, ал Израилдин аймактагы стабилдүүлүктүн негиздерине доо кетирген кабыл алынгыс жана туруктуу агрессивдүү жүрүм-турумун чагылдырат деп билдирди.
Иордания аба мейкиндигин колдонууга жол бербейт
Иорданиянын өкмөтү израилдик режимдин кылмышы тууралуу сөз кылбастан билдирүү жасады. Анда өлкө өзүнүн аба мейкиндигин бузууга жол бербей турганы жана согуш талаасы болбой турганын жарыялады.
Амман өкмөтүнүн басма сөз катчысы Мохаммед Аль-Момани Иорданиянын улуттук коопсуздугу – кызыл сызык экенин белгилеп, жарандарынын коопсуздугу менен саламаттыгынын коркунучка учурашына жол берилбей тургандыгын айтты.
Сауд Аравия кол салуу кескин айыптады
Сауд Арабия израилдик режимдин Иран Ислам Республикасына кол салуусун катуу айыптаган билдирүү жасады. Билдирүүдө сионисттик режимдин баскынчылыгы Иран Ислам Республикасынын эгемендигине жана коопсуздугуна шек келтирип жатканына көңүл бурулуп, бул баскынчылыкты дароо токтотуу үчүн эл аралык коомчулук менен Коопсуздук кеңешинин чоң жоопкерчилиги бар экени баса белгиленди.
Индонезия сабырдуулукка чакырды
Израилдин Иранга чабуулуну Индонезиянын Тышкы иштер министрлиги да айыптап, бардык тараптарды сабырдуулукка чакырды. Жакарта бул чабуул аймактагы учурдагы кризистерди күчөтөрүн жана кеңири масштабдагы кагылышууларга алып келиши мүмкүн экенин эскертти.
Ливандын президенти Израилдин чабуулун айыптап, эл аралык коомчулукту чара көрүүгө чакырды
Израилдин Иранга кол салуусун Ливандын президенти Жозеф Аун да айыптады.
Ал Израилдин бүгүнкү таңкы агрессиясы аймакта туруктуулук орнотуу үчүн жасалган бардык аракеттерди жана демилгелерди бутага алганын билдирди.
Аун эл аралык коомчулукту Израилдин өз максаттарына жетишине жол бербөө үчүн тез арада чара көрүүгө чакырды.
ХАМАС: Иранга кол салуу – аймак үчүн коркунуч
Палестиналык ХАМАС кыймылы Израилдин Иранга жасаган соккусун айыптап, аны бүт региондун коопсуздугуна коркунуч туудурган эскалация деп атады жана Тегеран менен толук тилектештигин билдирди.
Кыймыл өз билдирүүсүндө жөөт мамлекетин ооздуктоо жана анын кылмыштарын токтотуу үчүн дүйнөнү бирдиктүү позицияга чакырды.
Ошондой эле ХАМАС Израилдин Иранга кол салышын регионалдык туруксуздукка коркунуч туудурган чыңалуунун кооптуу күчөшү катары сыпаттап, ал Нетаньяхунун өкмөтүнүн Талмуд иллюзияларын жана Ислам Үммөтүнүн элдерине үстөмдүк кылуу аракетин ишке ашыруу үчүн аймакты ачык кагылышууларга сүйрөөдөгү өжөрлүгүн көрсөтөт деп билдирди.
БУУ Баш катчысынын айыптоосу
БУУнун баш катчысынын басма сөз кызматы Израилдин Иран Ислам Республикасына жасаган соккусуна байланыштуу билдирүү таратты. Анда БУУнун баш катчысы Антониу Гутерреш Жакынкы Чыгыштагы ар кандай аскердик эскалацияны айыптары белгиленди.
Гутерреш Иран менен АКШнын ортосунда Ирандын өзөктүк программасы боюнча сүйлөшүүлөр уланып жаткан учурда, Израилдин Ирандагы өзөктүк объектилерге жасаган чабуулдарына өзгөчө тынчсыздануусун билдирди.
Ал Уюмга мүчө мамлекеттер БУУнун Уставына жана эл аралык мыйзамдарга ылайык иш-аракет кылууга милдеттүү экенин эске салды.
“Башкы катчы эки тарапты тең максималдуу сабырдуулукка жана чатактын мындан ары курчушуна, аймак мындан ары туруштук бере албай турган кырдаалга жол бербөөгө чакырат”, — деп айтылат билдирүүдө.
Түркиянын ТИМи Иранга жасалган чабуулду провокация деп атады
Түркиянын Тышкы иштер министрлиги Израилдин Иранга жасаган аба соккусун кескин айыптап, аны провокация деп эсептеди.
“Биз Израилдин Иранга жасаган аба соккусун катуу айыптайбыз. Эл аралык мыйзамдарды ачык бузуу менен бул кол салуу Израилдин аймактагы кырдаалды туруксуздаштыруу боюнча стратегиялык саясатына кызмат кылган провокация”, — деп айтылат Түркиянын Тышкы иштер министрлигинин билдирүүсүндө.
Билдирүүдө белгиленгендей, соккулардын Ирандын өзөктүк программасы боюнча сүйлөшүүлөр күчөп турган маалда болгондугу Нетаньяху өкмөтү кандайдыр бир маселенин дипломатиялык жол менен чечилишин каалабай турганын жана өз кызыкчылыгы үчүн аймактык стабилдүүлүк менен глобалдык тынчтыкка шек келтирүүдөн тартынбагандыгын көрсөтүп турат.
“Израиль жаңы чыр-чатактарга алып келиши мүмкүн болгон агрессивдүү аракеттерин токтоосуз токтотушу керек. Биз Жакынкы Чыгышта дагы кан төгүүнү жана кыйроону каалабай турганыбызды дагы бир жолу кайталайбыз. Биз эл аралык коомчулукту согуштун жайылышына жол бербөө үчүн чукул чараларды көрүүгө чакырабыз”, — деп айтылат билдирүүдө.
Пакистан: Иран өзүн коргоого укуктуу
Пакистандын тышкы иштер министрлиги Израилдин Иран Ислам Республикасына каршы мыйзамсыз агрессиясын кескин айыптады.
Мекеменин билдирүүсүндө, Израилдин аскерий чабуулдары Иран Ислам Республикасынын эгемендигин жана аймактык бүтүндүгүн бузганы жана ачыктан-ачык Бириккен Улуттар Уюмунун Уставын жана эл аралык укуктун негизги принциптерин бузганы айтылды.
Ведомство Иран Бириккен Улуттар Уюмунун Уставынын 51-беренесине ылайык өзүн коргоого укуктуу экенин билдирди.















